Sual: Bir arkadaşıma babası bir yazlık ve bir de kışlık ev hediye etmiş. Her ikisinde de ikamet ediyorlar ailesiyle. Bu evler için zekat vermek gerekir mi?
CEVAP
Ev çok olsa da zekatı olmaz.

Sual: Bir miktar dövizim var. Normalde nisabı bulmuyor. Fakat maaşı alınca ikisi nisabı geçiyor. Ayın ilk yarısında, borçlarımı (su, elektrik, telefon faturaları vs.) ödediğimde, toplam param nisabın altına düşüyor. Ay sonunu zor getiriyoruz. Bu durum fasit daire gibi her ay tekrarlanıyor. Anlayacağınız, her ay 15 gün zengin, 15 gün fakir oluyorum. İlk zengin olduğum tarihin sene sonunda zekat vermem gerekiyor mu?
CEVAP
Varsa ev kirası, tahakkuk etmiş su, elektrik, telefon v.s. bedelleri mevcut paradan çıkarılır. Kalan nisabı buluyorsa zengin sayılırsınız. 15 inden sonra nisaptan düşseniz de önemi yok. Sene sonunda nisabı bulursanız zekat vermeniz farz olur.

Sual: Evi olan bir kimse, ikinci bir ev yaptırıyor olsa, bu eve harcadığını ve bu ev için borçlandığını zekat hesabına nasıl dahil eder?
CEVAP
Evi olup olmamasının önemi yoktur. Ev için harcananlar, harcanmış sayılır, borçlanınca, borçlar mevcut paradan düşülür. Geriye kalanın zekatı verilir. Taksitler ne kadar uzun vadeli olursa olsun, alacaklardan ve mevcut paradan çıkarılır. Kalanın zekatı verilir.

Sual: Bankada nisap miktarının üstünde para var, yıllardır duruyor. Annem, siz okuyorsunuz, sizlere zekat gerekmez diyor. Doğru mu, yoksa zekat vermem lazım mı?
CEVAP
Para ne için saklanırsa saklansın zekata tâbidir. Zekatı fakirse ağabeyinize verebilirsiniz. Ana babaya verilmez. Amcaya dayıya halaya teyzeye vermek daha iyi olur. Zekat vermemek büyük günahtır.

Sual: İki ev ile iki arabamız var. Ama elimizde hiç para yok. Ne kadar zekat vereceğiz?
CEVAP
Ev ve araba çok olsa da zekatı olmaz.

Sual: Çok evi olup da kira geliri olan zekatını nasıl hesaplar?
CEVAP
Oradan aldıkları ve başka yerden gelenler, maaş vesaire hepsi toplanır, nisabı bulursa, bulduğu zaman zengin sayılır. Bir yıl sonra zekat vermesi farz olur.

Sual: Zekat ve fitre aynı kişiye verilebilir mi? Zekat, birkaç kişiye bölünerek verilebilir mi?
CEVAP
İkisine de evet

Sual: Bir minibüsüm var, ticarette kullanmadım, bu araca zekat düşer mi? Başka araçlarım da var bunları da şahsım ve ailem için kullanıyorum, buradaki ölçü nedir?
CEVAP
Araçların zekatı olmaz. Ticaret için kullansanız da olmaz.

Sual: Gümüş tepsi zekat nisabına girer mi?
CEVAP
Bütün altın ve gümüş eşyalar nisaba girer.

Sual: Nisap miktarına sahip akıl baliğ olmayan çocuk zekat verir mi?
CEVAP
Baliğ olmadıkça zekat vermez.

Sual: Bir kimsenin 20 yıldan beri 100 gr altını olsa, zekat vermesi gerektiğini yeni öğrense, ne kadar zekat vermesi gerekir?
CEVAP
Öyle ise, 20 sene önceki 100 gramın % 2.5 ini verir, ikinci sene (19 sene önceki) için kalanın % 2.5 ini verir. İki sene sonra bu 96 gramdan aşağı düşeceği için artık zekatı verilmez.

Sual: Zekat ve uşru dini kitap olarak verebilir miyiz?
CEVAP
Zekat ya ticareti yapılan maldan verilir veya altın olarak verilir. Uşur da öyle, kaldırılan mahsulden verilir veya altın olarak verilir. Dini kitap ticareti yapan zekatını kitap olarak verebilir.

Sual: Ticaret, yani satmak için olmayan bir evin zekatı olur mu?
CEVAP
Ticaret malı olmayan evin zekatı olmaz. (Her şeyin bir zekatı vardır. Evin zekatı ise, misafir odasıdır) hadis-i şerifi eve misafir kabul etmenin önemini göstermektedir. (A. Rifai)

Nafile oruç tutmak da farz değildir. Fakat, (Her şeyin bir zekatı vardır. Vücudun zekatı ise oruçtur) hadis-i şerifi de, ara sıra nafile oruç tutmanın iyi olduğunu göstermektedir. (İbni Mace)

Sual: Hastaya veya şuraya buraya yardım için verdiğimiz paralar zekat yerine geçer mi?
CEVAP
Geçmez. Zekat vermenin usulü vardır. Ona göre vermelidir!

Sual: Namaz kılmayan, oruç tutmayan bir müslümanın da zekat vermesi lazım mıdır?
CEVAP
Elbette vermesi lazım. Nasıl olsa, oruç tutmuyorum, zekatımı da vermeyeyim dememelidir! Hiç değilse, borcun birinden kurtulmalıdır!

Sual: Bir arkadaşa şu altınları falanca fakire ver dedim. O da, benim altınlarımı değil de kendi altınlarını vermiş. Bir mahzuru olur mu?
CEVAP
Vekil, zenginden aldığı altın yerine, kendi altınını fakire verip sonra zenginin verdiğini, kendi kullanması caizdir. Fakat, zenginin parasını önce kendi kullanıp, sonra kendi parasından zekatı verirse, caiz olmaz.

Sual: Şevahid-ün nübüvve kitabından okudum. Şöyle deniyor:
Allahü teâlâ Salebe hakkında, (Onlardan kimi de, “Eğer bize lutuf ve kereminden ihsan ederse, muhakkak zekatını vereceğiz, gerçekten salihlerden olacağız” diyerek Allah’a kesin söz vermişti. Ne zaman ki Allah, kereminden isteklerini verdi, cimrilik edip yüz çevirdiler. Zaten yan çizip duruyorlardı) buyurdu. Salebe’nin kabilesi bunu işitince, Salebe’ye haber verip, “Helak oldun. Allahü teâlâ senin hakkında âyet gönderdi” dediler. Salebe, Resulullahın huzuruna gelip, “İşte malımın zekatı kabul eyle” dedi. Resulullah, (Allahü teâlâ senin zekatını kabul etmekten beni men etti) buyurdu. Salebe ağladı ve saçını başını yoldu. Resulullah, (Sen kendi kendine ettin! Sana söyledim, sözümü dinlemedin) buyurdu ve onun zekatını almadı. Resulullah vefat ettikten sonra Salebe zekatını Hazret-i Ebu Bekir’e getirdi. Ya Emir-el müminin, zekatımı kabul eyle, dedi. Hazret-i Ebu Bekir, (Ben Resulullahın kabul etmediğini nasıl kabul edebilirim) buyurdu. Daha sonra Hazret-i Ömer’in halifeliği zamanında zekatını ona da getirdi. O da kabul etmedi. Fakat Hazret-i Osman halifeliği sırasında o kabul etti.
Burada iki sualim var:
1- Salebe sahabeden değil miydi? Normal bir Müslüman bile zekat verdiği halde, sahabeden olan zat nasıl zekat vermez ki? Sonra tevbe ediyor Allah zekatını niye kabul etmiyor?
2- Hazret-i Osman, Resulullahın almadığı zekatı niye kabul etti?
CEVAP
1- Salebe sahabeden değil, münafık idi. Allahü teâlâ onun münafık olduğunu, tevbe de etmeyeceğini bildiği için zekatını kabul etmedi. Halk arasında ayıplanmamak için, münafıklığı meydana çıkmaması için zekatını vermek istedi. Allahü teâlâ da, Müslümanların bu oyuna gelmemesi için zekatını kabul etmedi.

Tevbe suresinin 76 âyetinin sonunda, hüm mu’ridun buyuruluyor. Onlar yan çizenlerdendi, sağa sola yalpalayanlardandı, döneklerdendi, sözünde durmayanlardandı, itiraz edenlerdendi gibi anlama geliyor. Bu vasıflar münafıklarda bulunan vasıflardır. Bundan sonraki iki âyetin meali de şöyledir:
(Allah'a verdikleri sözü tutmadıkları ve yalan söyledikleri için, O da bu yaptıklarının sonucunu kıyamete kadar kalblerinde sürüp gidecek bir münafıklığa çevirdi.) [Tevbe 77]

(Hâlâ, o münafıklar bilmezler mi ki, Allah, onların gizledikleri sırları da bilir, fısıltılarını da.) [Tevbe 78]

2- Resulullahın kabul etmediğini Hazret-i Ebu Bekir de kabul etmedi ki, Müslümanlara örnek, önemli bir örnek olsun diye. Hazret-i Ömer ise her hususta kayıtsız şartsız Hazret-i Ebu Bekir’e tâbi olduğu için o da onun zekatını kabul etmedi. Böylece münafıkların zekatlarının kabul edilmeyeceği iyice sabit oldu. Hazret-i Osman’ın zekatı alıp almaması artık fark etmiyordu. Bir kâfirin verdiğini almanın dinen bir mahzuru olmadığı için, zekat olarak değil, bir bağış olarak kabul etti. Bu da kâfirlerin verdiğini kabul etmenin mahzuru olmadığını göstermektedir.