M. Serdar Kuzuloğlu

Microsoft'un Yahoo'ya yaptığı evlenme teklifinden bahsediliyordu; Yarısı nakit ödemeden oluşacak 44,6 milyar dolarlık teklif karşılığı Yahoo hizmetlerini yutma hamlesi bütçesi açısından heyecan verici görünebilir. Ama hatırlatmalıyım ki bu gerçekleşse bile internet dünyasının en yüksek bedelli birleşmesi olmayacak. O şan ve şeref 2000 yılında America Online (AOL) ve Time Warner arasındaki operasyona ait.
Bu iki firmanın bir çatıda toplanmasının maliyeti tam 164 milyar 747 milyon dolardı! Dünyanın en pahalı birleşmesi olarak tarihe geçen bu operasyonda değerlemenin neye göre yapıldığı pek bilinmiyor ancak
AOL tarafının sonradan aradığını bulamadığı; hatta pişman olduğu ortada. İnternet ile geleneksel mecrayı birleştirme açısından da tam bir fiyasko olduğunu söyleyebiliriz.
Aynı yılların parlayan markalarından Yahoo, değerini o günden bugüne korumayı başarabilmiş ender internet varlıklarının başında geliyor. Her ne kadar işin heyecanını ve pazarın kaymağını Google'a kaptırmış olsa bu savaşta en ağır yarayı alan Microsoft'a göre durumunun çok daha iyi olduğu ortada.
Geçen sene bir sunumunu izleme fırsatı yakaladığım Google İcra Kurulu Başkanı Eric Schmidt "Kullanıcılarımızın bir anda bizi terk edebileceğinin farkındayız ve her gün bunu kendimize hatırlatıyoruz" demişti. Hemen her gün Google ile haşır neşir olan biz internet kullanıcıları için fazlasıyla şaşırtıcı gelebilir ama bu ortamın bir anda nasıl da yeni putlar, cazibe merkezleri yarattığını bizzat Google'ın kendisiyle yaşadık aslında. Eğer hafızanızı yoklarsanız Google'dan önce de arama, e-posta, harita ya da benzeri hizmetlerin sunulduğunu hatırlarsınız. Ama sanıyorum o günlerin popüler markalarını hatırlamak o kadar kolay olmayacaktır. Bugün sürekli kulağımıza çalınan Facebook dün var mıydı? Üstelik işin ilginci şimdilerde sanki daha mı az duyuyoruz gibime geliyor... Yani çok oynak bir kitleye sunulan çok zahmetli (ve kazançlı) bir hizmetten söz ediyoruz. Rakamları bu seviyeye getiren de işte bu.
Ve bu pazarda Microsoft durum itibariyleYahoo'ya o denli muhtaç ki, işi zorbalığa götürmekten çekinmedi bile. Yahoo'nun tereddüt yaşadığını görünce "şirketinizi ya teklif ettiğimiz bedelden bize satarsınız ya da biz halka açık hisselerinizi toplayıp ortak olarak karşınıza çıkarız" gibi bu süreçlerde kimsenin alışkın olmadığı bir akort tutturdu. Ne var ki bu tehdit Yahoo Yönetim Kurulu'nda geri tepti ve üyeler Microsoft'un teklifini geri çevirmek için hazırlıklara girişti. Microsoft tam o anda şaşırtıcı bir kararla birleşme durumunda MSN ve alt hizmetlerini
kaldırıp sadece Yahoo ile devam edeceğini açıkladı. Ama o da yeterli olmadı.
Aynı anda Google Microsoft'un yumuşak karnına acımasız darbeler indirmeye başladı. Firma sözcüleri böyle bir birleşmenin ardından Microsoft'un tekel oluşturmaya yöneleceğini iddia etti. Pazarın yüzde 53,6'sına
(hatta kimi raporlara göre 75'ine) sahip bir firmanın yüzde 12,9'una sahip rakibine yapacağı en son suçlama bu olmalı.
Birleşme olsa ve herkes ortaya çıkacak yeni Yahoo'yu kullansa bile bir rakip olarak payları yüzde 32,8'i geçmiyor oysa ki.
Hepsi bir yana ikisi hariç tamamını aldığı 51 firmayla Google'ın tekel oluşturmadan ne kadar uzak olduğu da tartışılır.
Microsoft'u böylesine telaşlı bir saldırganlık içine sokan durum, Yahoo'nun kendisine daha önce benzer bir teklifi götüren Google'a karşı ilgisinin hâlâ (taktik olarak bile olsa) sürüyor olması. Ama Google'ı tartışmasız bir şekilde tekel yapacağı için böyle bir birleşmenin onaylanması zaten söz konusu bile değil.
Hele ki Yahoo'nun sahiplerinin firmayı 50 milyar doların altına satmama saplantısına dair dedikodular doğruysa bu pilav daha çok su kaldırır. Hikâyenin sonu ne olursa olsun dünya değişmeyecek ama bunca devin itiş kakışı sonunda biz son kullanıcılar biraz daha avantajlı koşullara kavuşacağız. Ancak kimle olursa olsun paralel servisler ve farklı hizmet yöntemleri yüzünden bu tip birleşmelerde kullanıcılar açısından birçok tatsız sürprizin de eli kulağında.

Türkiye de hareketli
Bu ölçekle kıyaslanmayacak kadar kendi halinde görünen Türkiye'deki internet pazarı da durgun sayılmaz. Uluslararası popüler hizmetler bu yıl resmi anlamda ilk kez Türkiye organizasyonlarını kurmaya başladı. Anlaşılan 2008 yılında seçeneklerimiz ve ulaşabildiğimiz hizmetlerin kalitesi artacak. Ama bir yanım nedense bu küresel oyuncuların yapacağının göz boyayıcı ve kısmi bir sayfa tercümesinin ardından bir avuç gençle harıl harıl reklam satıp para kazanma telaşına düşmek olacağını söylüyor ki bu benim için kesinlikle sürpriz olmayacak.
Bu şirketlerin Türkiye'ye gelmesini geçtim bir kalemde, Türkçe servis verseler bile benim için fazlasıyla yeterli bir başlangıç olacak...

Serdar Kuzuoğlu - Radikal